Szybki przewodnik po ziołach i przyprawach

Grudzień 19, 2018by Agnieszka Klimas0
pexels-photo-277253.jpg

Dobrze przyprawione danie to sekret mistrzowskiej kuchni. Nie tylko w samych składnikach, ale także w przyprawach zawarta jest tajemnica dobrego gotowania najwybitniejszych szefów kuchni, którzy strzegą swoich receptur i nie ujawniają odpowiednio skomponowanych mieszanek ziół i przypraw ani ich proporcji. Warto jest posiąść choć część tej bezcennej wiedzy i zastosować na co dzień w swojej kuchni. Dzięki temu dania nabiorą niepowtarzalnego charakteru, a te tradycyjne dania staną się naszymi ulubionymi i będą stanowić wizytówkę nas samych, jako szefów kuchni. W sklepach dostępne są przyprawy, zioła, a nawet gotowe mieszanki ze wszystkich stron świata. Nie wszystkie należą do popularnych, więc warto poznać ich nazwy i zastosowanie.

Przyprawy – klucz do smacznych dań

Ziele angielskie podobne do goździków, ale ostrzejsze i intensywniej aromatyzowane, podobnie jak liść laurowy dodaje zalotną nutę tła najczęściej do zup i sosów.

Kminek jest niezbędny do wszelkich potraw z kapusty, doskonale komponuje się z ziemniakami, jako dodatek do pieczonego chleba lub wzbogacenia smaku pieczonych warzyw.

Pieprz Cayenne uzyskiwany z mielonych papryczek chili, ostry, dodaje słodkiego ciepła zupom, daniom mięsnym oraz wyostrza smak sosów.

Cynamon kojarzony najczęściej z deserami, równie wspaniale podbija smak zupy pomidorowej, sosów do mięsa i wszelkich dań kuchni orientalnej.

Goździki to słodka i rozgrzewająca przyprawa, która najczęściej nadaje aromat napojom, wywarom owocowym i ma szerokie zastosowanie przy tworzeniu deserów, ale dodane na chwilkę do duszonych potraw nadaje im niepowtarzalny charakter.

Nasiona kolendry prażone na patelni i rozgniecione roztaczają wokół cytrynowy, lekko ziemisty smak, bez którego kuchnia meksykańska czy indyjska nie miałaby swojego stylu.

Kozieradka chociaż zioło to pachnie jak syrop klonowy podczas gotowania, to ma raczej gorzki, przypalony smak cukru, jednak w połączeniu z innymi przyprawami współgra idealnie w daniach z kuchni orientalnej.

Kardamon to ciepła, aromatyczna przyprawa najbardziej znana jako jeden ze składników kuchni indyjskiej. Świetnie sprawdza się również w wypiekach, gdy jest używany w połączeniu z przyprawami, takimi jak goździk i cynamon. Niesamowicie zmienia też smak kawy nadając jej niepowtarzalny, orientalny charakter.

Nasiona kopru włoskiego lekko słodkie, o smaku przypominającym lukrecję, doskonale smakują w daniach mięsnych i wspomagają trawienie.

Imbir mielony zrobiony z wysuszonego świeżego imbiru i ma ostry, pikantny smak. Używany w wielu krajach świata, ale najbardziej kojarzony z kuchniami orientalnymi. Herbata ze świeżym imbirem to nie tylko przysmak, ale także napój o wybitnych właściwościach zdrowotnych.

Oregano ma mocny, nieco cytrynowy posmak, używane w wielu potrawach meksykańskich i śródziemnomorskich.

Rozmaryn ma specyficzny, jakby sosnowy smak, świetnie komponuje się z jajkami, fasolą, ziemniakami i grillowanymi mięsami.

Papryka suszona dodaje słodką nutę i czerwony kolor, używana jest najczęściej do gulaszu i w mieszankach przypraw. Posiada też pikantną wersję i różne stopnie ostrości. Bez niej kuchnia meksykańska i węgierka nie miały by racji bytu.

Lubczyk smakuje jak skrzyżowanie selera i pietruszki, dodawany do potraw z owocami morza lub do smaku na zupę.

Czosnek w proszku może być używany do nadania potrawom słodszego, lżejszego aromatu czosnkowego.

Gałka muszkatołowa o smaku słodkim, lekko cierpkim. Świetnie nadaje się do wypieków, ale dodaje też ciepłą nutę do pikantnych potraw.

Tymianek natomiast dodaje ostry, leśny smak i będzie pasował idealnie nie tylko do włoskich potraw, ale tez jako przyprawa uniwersalna do wielu dań z róznych zakątków świata.

Kurkuma bardziej nadaje potrawom kolor żółty niż zmienia ich smak, gdyż ona sama smakuje bardzo łagodnie.

Przyprawy dostępne w Polsce od niedawna

Inną grupą przypraw są te, które choć w innych krajach niezbędne, w Polsce stały się dostępne od nie tak dawna. Wśród wegan i wegetarian bardzo popularną przyprawą jest wędzona papryka, która nie tylko barwi składniki potrawy na piękny kolor czerwony, ale także nadaje im dymny, wędzony aromat i smak. Inny rodzaj papryki stanowi natomiast gochugaru, niezwykle ostra i lekko dymna koreańska przyprawa, W smaku bardzo pikantna, więc dodając jej do dań trzeba wiedzieć, jaki chcemy otrzymać efekt i w taki sposób dopasować proporcje. Liście kaffiru to również składnik kuchni orientalnych używane są głownie do aromatyzowania potraw z curry. Aby nadać daniom orzechowy, lekko serowy i pikantny smak, sosy, makarony, risotto możemy posypać płatkami drożdżowymi. W krajach Bliskiego Wschodu odnajdziemy również takie przyprawy jak suszone limonki, mahlab (zmielone ziarna wiśni wonnej), oraz sumac. Można uzyskać zupełnie nowe smaki, niepowtarzalne i ciekawe łącząc je ze soba w potrawach, mieszając z innymi przyprawami i tworząc swoje własne kompozycje przyprawowe. Żadna kuchnia nie istnieje też bez popularnego pieprzu, który jednak występuje w wielu odmianach o róznych kolorach i stopniach ostrości. Ciekawą jego odmiana jest też pieprz Malagueta, zwany inaczej „rajskimi ziarnami”. W tej niezwykłej przyprawie odnajdziemy nie tylko pikantność, ale też nuty imbiru, kardamonu i cynamonu. Na koniec trudno też nie wspomnieć o jednej z najdroższych przypraw świata – szafranie. Delikatnie wyczuwalny miodowo-korzenny smak zniewala wymagające podniebienia smakoszy, ale kiesy doda się go zbyt dużo potrawi zepsuć potrawę swoim gorzkim smakiem. W zależności od różnych tradycji, kultur i kuchni istnieje wiele miejscowych dodatków do dań, przypraw, składników, które sprawiają, że nie da się ich powtórzyć w żadnej innej części świata. Jednak dostęp do wysublimowanych, ciekawych i wyjątkowych przypraw, które możemy dostać w sklepie zachęca nas do sięgania po nie, eksperymentowania, mieszania i odkrywania nowych, nieznanych dotychczas wrażeń kulinarnych.

Agnieszka Klimas